OUSITANIO VIVO Aprile 1997
Lo PNO a Nissa la Bella
Aquest an per Pasques, lo Comitat Nacional dal Partit nacionalista
occitan s'es baronat sus la colina de Cimiès a Nissa.
Vengües sobretot dal Pais nissart e de la Provença mas dequò
da Lemòges, Agen e Nantes, da la Catalonha e da les Valades, vint
persones an seguit la reünion.
Après les salutacions, quarqun a rementat que trenta-uech ans fa,
lo Partit era estat creat a Nissa da François Fontan dins lo negòci
de discs de Ben. S'es dequò fach notar que lo primier Congres sionista
de Basilea s'era dubert precisament cent ans fa, lo 29 de març 1897.
Per començar, se son afrontats li problemis dal "Lugarn"
qu'a melhorat lo contengut e la scadença de parucion mas qu'aruba
ren a sorte de la confidencialitat e a eslarjar lo numre dei abonats.
Puei, lo president dal PNO, J.Ressaire a lançat lo dibàtit
sus l'argument pus emportant de la reünion, la poaa dal Front nacional
en Occitània mediterranea. Après aver afirmat la sioa paur
davant aquel enreiçament d'una mentalitat e d'una politica fascista
ent al nòste, al a propausat de contratacar en formant de legues
regionales autonomistes.
Tuchi son estats concòrdis per dire que la mancança d'un ver
esperit nacional occitan noiris lo sciòvinisme e lo racisme blu-blanc-roge
en Provença e Lengadòc. Truchaa da tanti cambiaments dins
la soa vita, la nòsta popolacion a da manca de se restachar a 'n'identitat
que ie semelha segura. En sieguent les peaas dal breton Le Pen, vai a contra
pe de la stòria.
Un jove d'Ais de Provença a propongut de donar a la gent 'n'alternativa
nòsta fondaa sus la vita, la solidaritat e la prosperitat provençales
contra lo centralisme e lo fascisme francès.
Vist qu'a Nissa e a Luceram, un autre païs de la zòna, ei occitanistas
son mentre que cercan d'estalar dui "Ostaus de païs", s'es
parlat d'aqueles iniciatives econòmiques que vòlon esser de
veirines per les produccions locales.
Lo sande sera, ei presents an agut lo plhaser de veire lo film "Valades
Ousitanes" que tuchi an apreçat bela se la lenga italiana es
da mal capir per quarqun que la conois ren. S'aspeta abo enteres 'na version
en francès.
Naturalament, s'es parlat de les prospectives que la ie a dins les Valades.
Lu project "l'Espaci Occitan" de Dròunier a enteressat
lo monde present.
La situacion de nòstes Valades se pol ren separar d'aquela de l'estat
italian. S'es de conseguença afrontat la question de la Lega e dal
federalisme.
Se polian ren desmentiar ei problemas internacionals. De la Catalonhe, s'es
parlat abo un rapresentant de la Convergènçia Democratica
-CDC- que a fach present que l'enterès dei nacionalistes catalans
per les minorances ven de 'na vision etnista de la unitat europea.
La discussion s'es dequò fermaa sus la Galiça qu'afirma de
mai en mai son caractre portuguès e s'es notat la difidença
de l'assemblea vers ei pseudò-nacionalismes de les varies regions
espanhòles fòra de Catalonha, Galiça, Euzkadi e la
Val d'Aran.
Ei terribils problemis de l'Africa dal Nòrd e de la Berberia son
estats tractats e lo PNO a ribadit lo sio sostenh a les fòrces berberistes
e democratiques.
S'es concludut la reünion sobre la necessitat d'anar avant pas mac
en criticant ei poters parisencs o italians, pas mac en afrontat les fòrces
politiques colonialistes mas dequò en fasent naisser d'iniciatives
concretes sensa aver paur de se liar abo qui ten ei sòuts. Fòra
de l'occitanisme, de gent nòva, occitana o pas, es aquì pronta
a nos jutar. Donèm ie la man.
Jean Louis Veyrac