Lhi partecipants al seten Congrès Internacional d’Estudis Occitans, organizat da l’A.I.E.O. (Associacion Internacionala d’Estudis Occitans), que s’es passat a Reggio de Calàbria e a Messina dal 7 al 13 de julhet de 2002,

tengut còmpte que l’A.I.E.O. es un’Associacion Internacionala fondaa al fin de regropar, al delai de chasque doctrina e tendença, tuchi aqueli que se consacron a la recèrcha scientífica regardanta la lenga occitana dins lo mond entier;

tengut còmpte que l’Associacion vòl èsser ocasion de rescòntre e d’ententa entre chasque disciplina derivanta da l’ensem des scienças umanas e socialas;

tengut còmpte que l’Associacion còmpta encuei 351 sòcis en 23 País dins 4 continents;

vista l’aprovacion da part de l’Estat Italian de la Lei n° 482 dal 15 de decembre de 1999 “Nòrmas en matèria de tutèla des minoranças linguísticas estoricas” qu’indivídua, dins l’article n° 2, l’Occitan coma una des lengas da tutelar “en actuacion de l’article n° 6 de la Constitucion e en armonia abo lhi principis generals establits da lhi organismes europèus e internacionals”;

vista la volontat exprimia das Comunas de lenga e cultura occitana des Províncias de Coni e de Turin, da la Comuna de Triora en Ligúria e da la Comuna de La Gàrdia en Calàbria, d’aplicar l’article n° 3 de la Lei, regardant la delimitacion dal territòri e des zònas subcomunalas onte s’aplicon las disposicions de tutèla des minoranças linguísticas estòricas;

vistas, après, encà las deliberacions adoptaas dai Conselhs Provincials de Coni, Turin, Impèria e Cosença al regard de la delimitacion territoriala;

demandon

a l’Estat Italian, as Regions, as Províncias, as Comunas e a totas las institucions interessaas d’aplicar plenament çò vist dins chasque contèxte previst da susdicha lei;

demandon

que sie prevista, lo mai lèu possible, una formacion de lhi ensenhaires dins las Universitats, perqué la lenga occitana puesche èsser ensenhaa dins las Escòlas de chasque òrdre e gra;

que sie efectuaa la formacion d’operators culturals dal territòri, tendua a la socializacion de la lenga occitana dins l’acuala societat, considerant en maniera convenabla la divulgacion de la mesma dins lhi mèdias.

En pus, lhi participants al Congrès,

lesut l’apèl lançat da la Chambra d’òc “Occitan lenga d’Euròpa, Occitan lenga des Valadas, Occitan lenga oficiala as Olimpíadas de 2006” a favor de l’emplèg oficial de la lenga occitana a l’ocasion di XX Juecs Olímpics d’Uvèrn de Turin en 2006;

vista l’importanta condivision acordaa a l’iniciativa da part d’organismes internacionals, entitats administrativas, associacions, personalitats e personas individualas;

tengut còmpte que l’Occitan es una lenga romànica dont l’airal de difusion compren 31 departiments de la República Francesa, 12 valadas alpinas en Piemont, una pichòta zòna dins la Ligúria occidentala, la Comuna de La Gàrdia en Calàbria e la Val d’Aran en Catalonha –ont es lenga oficiala dal 1990–;

tengut còmpte de la granda tradicion culturala rapresentaa dins l’Atge Mesan da la lenga occitana, veícol de la primiera poesia lírica d’Euròpa e instrument de cultura literària per tot l’Occident;

tengut còmpte que lhi estudis e lo trabalh scientífic fach an portat decò per l’airal alpenc a una forma normaa de la lenga, en coërença e leam abo la varietat de la restanta partia dal domeni occitan, donant, per aquò, tuchi lhi instruments necessaris a una foncion comunicativa orala e escricha dins d’eveniments de granda portada;

tengut còmpte que las diversitats linguísticas di pòples, se oportunament valorizaas, pòlon encuei rapresentar una richessa per tot lo continent europèu;

tengut còmpte que la lenga occitana a en ela mesma totas las características per èsser declaraa “Patrimòni mondial de l’Umanitat”,

demandon

que ai XX Juecs Olímpics d’Uvèrn (Turin 2006):

sie actuaa la Lei 482/99,

sion respectats lhi principis de sussidiaritat decò per çò qu’al es de la promocion e dal sosten des lengas minorizaas,

se face un geste que done de visibilitat a la lenga occitana, dins lo cadre d’una factiva esperança de sobrevivença per totas las lengas e las culturas menaçaas de nòstra planèta.